Dünyada bir ilk: Yapay zeka destekli beyin ameliyatında tümör çıkarıldı

Rhys Hibbert, 48 yaşında ve Bedfordshire’da yaşayan iki çocuk babası, University College London Hastanesi’nde gerçekleştirilen dünyada ilk gerçek zamanlı yapay zeka destekli beyin ameliyatına tabi oldu. Ameliyatın hedefi, beynin tabanında, hipofiz bezinde 11 milimetrelik kanserli olmayan tümörü çıkarmaktı. Tümör, görmeyi sağlayan optik sinirlere baskı yaparak ileride görme kaybına yol açma potansiyeline sahipti; bu yüzden cerrahi müdahale son derece riskli sayılmıştı.

Cerrahi sırasında, burundan ilerletilen ince bir endoskop ile elde edilen canlı video akışını analiz eden yapay zeka sistemi cerrahları yönlendirdi. Sistem, anlık olarak cerrahi aletleri izleyerek damar ve sinir bölgelerini işaretleyerek en güvenli çıkarma noktasını belirlemede yardımcı oldu. Yapay zeka, yüz tanıma teknolojisine benzer bir algoritma kullanarak beynin kritik anatomik yapılarını tanıyordu; bu amaçla yüzlerce hipofiz tümörü ameliyatının videoları üzerinde eğitildi.

Ameliyat sonrası Hibbert, gözlerini açtığında görmesinin yaklaşık 360 dereceye ulaştığını ve bir yıldır bu kadar net göremediğini söyledi. Sekiz hafta içinde görmesinin birkaç günde bir daha da iyileştiği, enerjisinin geri geldiği ve ameliyat öncesinde yaşadığı yan etkilerin ortadan kalktığı ifade edildi. Hibbert, “Hayatımı bana geri verdi” diyerek duygularını paylaştı. Araştırma ekibi ise yapay zekanın cerrahların yerini almadığını, tüm kontrolün ameliyatı gerçekleştiren doktorlarda olduğunu vurguladı.